Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego w Siedlcach

Przewodniczący:

SSO Agata Kowalska

Protokolant:

st. sekr. sąd. Agnieszka Walerczak

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II Ka 613/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

2

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 20 maja 2025 r. w sprawie II K 694/24

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☒ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☒ na niekorzyść

☒ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☒

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

2.1. Ustalenie faktów

2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.2. Ocena dowodów

2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

.  STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

1.

Zarzuty z apelacji obrońcy oskarżonego

1) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, polegający na dowolnym, nieznajdującym oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym ustaleniu, że S. B. w dniach 13 października 2017 r. oraz 19 stycznia 2018 r. nie miał zamiaru dokonania spłaty zobowiązań, a w konsekwencji miał zamiar doprowadzenia do niekorzystnego rozporządzenia mieniem (...) S.A. poprzez uzyskanie pożyczek objętych umowami numer (...),

podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego, a także opisu czynów przypisanych, wynika, że uzyskawszy pożyczki w łącznej kwocie 200.000 złotych S. B. dokonał częściowej ich spłaty w kwotach - odpowiednio - 73.575,83 zł oraz 46.111.72 zł, a zaprzestanie spłaty dalszych zobowiązań wynikało z powodu radykalnego pogorszenia się jego stanu zdrowia, co jednoznacznie wskazuje na to, że w chwili uzyskiwania pożyczek i zawierania umów miał zamiar spłaty zobowiązań w pełnej wysokości,

a nadto nieustalenie, że wprowadzenie w błąd co do wysokości wynagrodzenia było irrelewantne z punktu widzenia zawarcia umów pożyczki przez (...) S.A.

2) obraza art. 7 kpk poprzez dowolną, sprzeczną z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego ocenę wiarygodności dowodu z wyjaśnień złożonych przez oskarżonego w toku postępowania przygotowawczego i ujawnionych w trybie art. 389 § 1 kpk na rozprawie 18 lutego 2025 r. na okoliczność zamiaru wywiązania się przezeń z zaciągniętych tytułem umów pożyczki zobowiązań w pełnej wysokości, mimo że okoliczność spłaty istotnej części rat pożyczek oraz moment, okoliczności i przyczyny zaprzestania ich spłaty, znajdujące potwierdzenie w dowodach z dokumentów oraz - co do pierwszej z tych okoliczności - w zeznaniach K. C. wskazują jednoznacznie na wiarygodność tych wyjaśnień, co miało wpływ na treść wyroku, ponieważ skutkowało przypisaniem S. B. relewantnego na gruncie art. 286 § 1 kk zamiaru doprowadzenia pokrzywdzonego do niekorzystnego rozporządzenia własnym mieniem,

a na wypadek nieuwzględnienia tego zarzutu:

3) obraza prawa procesowego, tj. art. 5 § 2 kpk poprzez niepowzięcie przez Sąd I instancji istniejących na tle przeprowadzonego postępowania dowodowego wątpliwości odnośnie do 1) istnienia u S. B. w dniach 13 października 2017 r. oraz 19 stycznia 2018 r. zamiaru doprowadzenia (...) S.A. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwotach - odpowiednio - 73.575,83 zł oraz 46.111.72 zł, polegającego na braku dokonania zamiaru spłaty zaciągniętych tytułem umów numer (...) pożyczek, a także odnośnie do 2) wpływu wprowadzenia w błąd co do osiąganych dochodów na fakt zawarcia ww. umów pożyczki przez (...) S.A., co miało wpływ na treść wyroku, ponieważ powzięcie tych wątpliwości skutkowałoby rozstrzygnięciem ich na korzyść oskarżonego S. B. i w konsekwencji uniewinnienie go od popełnienia zarzucanych mu czynów czynu z uwagi na brak znamion czynu zabronionego stypizowanego w art. 286 § 1 kk

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Podniesione przez obrońcę oskarżonego zarzuty były niezasadne. Kontrola odwoławcza doprowadziła do wniosku, że Sąd Rejonowy prawidłowo przeprowadził postępowanie w przedmiotowej sprawie i trafnie ustalił na podstawie zgromadzonych dowodów, że oskarżony S. B. dwukrotnie wyczerpał swym zachowaniem znamiona występku z art. 286 § 1 kk. Ocena dowodów poczyniona przez Sąd I instancji, poprzedzona ujawnieniem w toku rozprawy głównej, w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia do prawdy (art. 2 § 2 kpk), całokształtu okoliczności sprawy (art. 410 kpk), została dokonana właściwie, we wzajemnym powiązaniu, zgodnie z wiedzą i doświadczeniem życiowym i jako taka w pełni korzysta z ochrony art. 7 kpk. Nadto ustalenia Sądu stanowiły efekt rozważenia wszystkich ujawnionych w toku sprawy okoliczności, przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego, co zostało umotywowane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, odpowiadającym wymogom z art. 424 § 1 kpk.

Skarżący, kwestionując ocenę wyjaśnień oskarżonego i dokonane w sprawie ustalenia faktyczne, zmierzał w istocie do przeforsowania przyjętej przez oskarżonego linii obrony, opierającej się na stwierdzeniu, że jego zachowania, podjęte w ramach przypisanych mu zaskarżonym wyrokiem czynów, nie wypełniły znamion przestępstw oszustwa, albowiem w dacie zawierania umów z pokrzywdzoną spółką (...)
(...) S.A. miał on zamiar się z nich wywiązać, zaś późniejsze trudności
ze spłatą zaległości, wynikające z jego problemów zdrowotnych, uniemożliwiły mu realizację zobowiązania. Zarzuty te należało uznać za bezpodstawne, a przytoczoną na ich poparcie argumentację za chybioną. Wyjaśnieniom oskarżonego słusznie odmówiono waloru wiarygodności, gdyż stan rzeczy jaki w nich przedstawiał
nie znalazł odzwierciedlenia w wiarygodnym materiale sprawy, na podstawie którego Sąd I instancji dokonał kluczowych w sprawie ustaleń, prowadzących do uznania sprawstwa i winy oskarżonego co do zarzucanych mu czynów. Spójne, rzeczowe, logiczne zeznania świadków K. Ś. i K. C., wespół
ze zgromadzonymi w sprawie dokumentami, w których znajdowały oparcie, w szczególności pochodzącymi z akt postępowania upadłościowego, nagraniami rozmów telefonicznych, protokołem ich oględzin, pozwoliły na jednoznaczne ustalenie sytuacji finansowej oskarżonego na datę zawierania umów z pokrzywdzoną spółką, przebiegu wydarzeń, sposobu działania oskarżonego i zamiaru jaki mu wówczas towarzyszył.
Z akt sprawy bezspornie wynika, że oskarżony w chwili zawierania umów nie miał faktycznej możliwości realizacji przyjętych na siebie zobowiązań i był tego w pełni świadomy. Zgodnie z informacjami, wynikającymi z akt postępowania upadłościowego w 2017 r. dochód roczny oskarżonego wynosił ok. 59 tyś. zł. Z orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w S. z dnia 25 września 2019 r. jawi się zaś, że niepełnosprawność w stopniu umiarkowanym istnieje u niego od wczesnego dzieciństwa. Jako lekarz musiał zdawać sobie sprawę ze swej niepełnosprawności w dacie popełnienia przypisanych mu zaskarżonym wyrokiem czynów, skądinąd bliskiej czasowo od wydania ww. orzeczenia stwierdzającego ową niepełnosprawność. Świadkowie, o których była mowa powyżej nie wskazywali
jednak, aby oskarżony, mając na celu pozyskanie pożyczek, informował konsultantkę pokrzywdzonej spółki o jakichkolwiek problemach finansowych bądź zdrowotnych, uniemożliwiających bądź utrudniających terminowe wywiązywanie się z zobowiązań. W tej sytuacji nie budzi wątpliwości, że oskarżony nie przedstawiając takich okoliczności, a jednocześnie podając w trakcie rozmów telefonicznych pracownikowi ww. spółki, że osiąga miesięcznie dochód w wysokości ok. 72 tyś zł, następnie ok. 77 tyś. zł, a także wskazując, iż wspólny dochód z żoną w ujęciu miesięcznym wynosi
150 tyś. zł, wprowadził w błąd konsultanta pokrzywdzonej spółki co do wysokości uzyskiwanych dochodów i możliwości spłaty obu pożyczek, składając niezgodne z rzeczywistością oświadczenia dotyczące okoliczności o kluczowym, wbrew
stanowisku obrońcy, znaczeniu dla uzyskania obu pożyczek, doprowadzając tym samym pokrzywdzonego do niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Wbrew tezie obrońcy, przy uwzględnieniu również problemów finansowych oskarżonego mających miejsce już w czasie inkryminowanych wydarzeń, wyrażających się w braku spłaty innych zaciągniętych przez niego zobowiązań kredytowych, na co wskazuje prowadzone postępowanie upadłościowe, nie było konieczne wykazywanie dodatkowych okoliczności świadczących o wprowadzeniu pokrzywdzonego w błąd. Nie ekskulpuje zachowania oskarżonego fakt częściowej spłaty przez niego zaciągniętych zobowiązań. Podstawowym kryterium rozgraniczenia przestępstwa oszustwa od niewywiązania się z zobowiązania o charakterze cywilnoprawnym jest bowiem wykazanie, że w chwili zawierania zobowiązania sprawca działał w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, tj. dążył do uzyskania świadczenia przez wprowadzenie w błąd lub wyzyskanie błędu co do okoliczności mających znaczenie dla zawarcia umowy, mając świadomość, że gdyby druga strona umowy znała rzeczywisty stan, nie zawarłaby jej (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 6 lipca 2018 r., II AKa 97/18, LEX nr 31`26239, wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 1 lutego 2024 r., II AKa 274/22, LEX nr 3752888, wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 17 września 2024 r., II AKa 178/24, LEX nr 3781492). Na gruncie art. 286 § 1 kk sąd nie bada tego czy pokrzywdzony dopełnił należytej staranności w związku z dokonaniem rozporządzenia mieniem, ale bada czy druga strona zachowała się uczciwie i nie wprowadziła go w błąd albo nie wykorzystała jego błędu celem doprowadzenia do niekorzystnego rozporządzenia mieniem (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 30 maja 2022 r., II AKa 152/19). Dla wprowadzenia w błąd skutkującego niekorzystnym rozporządzeniem mieniem wystarczające jest zaś celowe wywołanie błędnego wyobrażenia o okolicznościach decydujących o rozporządzeniu mieniem. Zdaniem Sądu Okręgowego, Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, że w chwili rozporządzenia mieniem pokrzywdzona spółka pozostawała w błędzie co do rzeczywistej sytuacji finansowej oskarżonego i nie miała świadomości, że oskarżony nie wywiąże się z umów, jak również, że będzie miała trudności z wyegzekwowaniem należności. W tym zakresie istotne były podawane przez oskarżonego w trakcie rozmów z konsultantem okoliczności dotyczące wykonywanego przez niego zawodu, długoletniego okresu jego wykonywania, jak też prowadzonej działalności gospodarczej, w tym podejmowaniu pracy zarobkowej w różnych placówkach medycznych, jak też przede wszystkim osiąganych dochodów miesięcznych oraz ciążących na nim zobowiązań. W tych realiach, kiedy spółka poddała nadto weryfikacji przedstawione przez niego informacje m.in. w Biurze Informacji Kredytowej i w wyniku dokonania tej czynności nie stwierdziła przeciwskazań do zawarcia umów z oskarżonym, mogła przewidywać, że ureguluje on zaciągnięte zobowiązania, wskazane w opisie zarzucanych mu czynów, tym bardziej w świetle przedstawianej przez niego wysokości jego dochodów miesięcznych. Gdyby oskarżony, według skarżącego, nie działał z zamiarem wprowadzenia w błąd pokrzywdzonej spółki, co miało wynikać z zamiaru spłaty zaciągniętych pożyczek, nie miałby powodu składania nierzetelnego oświadczenia o swoich dochodach. W sytuacji natomiast gdyby spółka posiadała wiedzę o rzeczywistym stanie materialnym oskarżonego, takich pożyczek by mu nie udzieliła, co jednoznacznie wynika m.in. z wiarygodnych zeznań K. C.. Wobec powyższego uznać należy, Sąd Rejonowy ustalił właściwie stan faktyczny, a następnie trafnie zakwalifikował zachowania oskarżonego pod prawidłową normę materialną, gdyż nie ulega wątpliwości, że oskarżony działał z zamiarem bezpośrednim, składając ustne, stwierdzające nieprawdę oświadczenia o osiąganych dochodach, w celu uzyskania pożyczek po 100 tyś. zł każda, mając jednocześnie świadomość, że wprowadza konsultanta pokrzywdzonej spółki w błąd co do zamiaru i możliwości wywiązania się z przedmiotowych zobowiązań.

Nietrafny okazał się także zarzut naruszenia art. 5 § 2 kpk. Brak było bowiem podstaw do zastosowania art. 5 § 2 kpk, na który powołuje się skarżący, albowiem w sprawie nie pojawiły się niedające się usunąć wątpliwości, które mogłyby być rozstrzygane na korzyść oskarżonego. Pamiętać należy, że skoro to organ procesowy ma dokonać oceny i w ramach swobodnej oceny dowodów dojść do określonego przekonania, to oczywistym jest, że wątpliwości muszą być powzięte przez sąd orzekający, a nie przez stronę. Samo subiektywne przekonanie strony o istnieniu wątpliwości nie przesądza o naruszeniu zasady in dubio pro reo.

Wniosek

w związku z zarzutami podniesionymi w punktach 1) i 2) o zmianę zaskarżonego Wyroku poprzez uniewinnienie S. B. od popełnienia zarzucanych mu czynów (ujętych w wyroku Sądu I instancji jako elementy ciągu przestępstw) na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 in principio w zw. z art. 414 § 1 zd. 2 w zw. z art. 458 kpk z uwagi na brak znamion czynu zabronionego,

a na wypadek nieuwzględnienia tego zarzutu i wniosku

2) na podstawie art. 437 § 1 w zw. z art. 438 pkt 3 kpk w związku z zarzutem podniesionym w punkcie 3) o zmianę zaskarżonego Wyroku poprzez uniewinnienie S. B. od popełnienia zarzucanych mu czynów (ujętych w wyroku Sądu I instancji jako elementy ciągu przestępstw) na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 in principio w zw. z art. 414 § 1 zd. 2 w zw. z art. 458 kpk z uwagi na brak znamion czynu zabronionego

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Niezasadność podniesionych zarzutów skutkowała nieuwzględnieniem wniosków z którymi wystąpił skarżący.

Lp.

Zarzut

2.

Zarzuty z apelacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego

1. obraza prawa materialnego w postaci art. 72 § 1 pkt. 8 kk poprzez uznanie, że na podstawie powołanego przepisu sąd karny nie może zobowiązać oskarżonego do zrealizowania roszczenia objętego zatwierdzoną przez sąd listą wierzytelności w sytuacji gdy w myśl art. 264 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe wyciąg z zatwierdzonej listy wierzytelności jest tytułem egzekucyjnym przeciwko upadłemu a więc stanowi podstawę dochodzenia roszczeń przez wierzyciela analogicznie jak orzeczenia sądowe;

2. obraza prawa materialnego w postaci art. 72 § 1 pkt. 8 kk poprzez uznanie, że nie jest możliwe zobowiązanie oskarżonego do wykonania orzeczenia sądu cywilnego w przypadku prowadzonego wobec oskarżonego postępowania upadłościowego w sytuacji gdy art. 370f ust. 2 prawa upadłościowego dotyczącego upadłości osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą i art. 479 ²¹ dotyczącego upadłości osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej stanowią, że nie podlegają umorzeniu zobowiązania do zapłaty orzeczonych przez sąd kar grzywny, a także do wykonania obowiązku naprawienia szkody oraz zadośćuczynienia za doznaną krzywdę zobowiązania do zapłaty nawiązki lub świadczenia pieniężnego orzeczonych przez sąd jako środek karny lub środek związany z poddaniem sprawcy próbie, jak również zobowiązania do naprawienia szkody wynikającej z przestępstwa lub wykroczenia stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem oraz zobowiązania, których upadły umyślnie nie ujawnił, jeżeli wierzyciel nie brał udziału w postępowaniu.

3. obraza przepisów postępowania w postaci art. 627 kpk poprzez zaniechanie zasądzenia na rzecz oskarżyciela posiłkowego kosztów zastępstwa procesowego

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Apelacja pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego okazała się zasadna jedynie w tej części, w której kwestionowała brak rozstrzygnięcia co do zwrotu oskarżycielowi posiłkowemu poniesionych wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika w postępowaniu przed Sądem I instancji. W pozostałym zakresie była niezasadna i nie zasługiwała na uwzględnienie.

Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd Rejonowy nie naruszył przepisu art. 72 § 1 pkt 8 kk. Brak zobowiązania oskarżonego – w trybie obowiązku probacyjnego w związku z warunkowym zawieszeniem wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności – do wykonania prawomocnego orzeczenia innego sądu, w tym zapadłego w postępowaniu cywilnym, nie stanowi obrazy prawa materialnego. Przepis ten daje sądowi możliwość nałożenia na oskarżonego określonego obowiązku, jeżeli Sąd uzna to za wskazane celem oddziaływania wychowawczego na sprawcę w okresie próby związanym z warunkowym zawieszeniem wykonania kary pozbawienia wolności. Można zatem w oparciu o wskazany przepis zobowiązać oskarżonego do takiego postępowania, które może zapobiec popełnieniu ponownie przestępstwa. W przedmiotowej sprawie postanowieniem Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie XIX Wydział Gospodarczy z dnia 15 czerwca 2023 r. ustalono plan spłaty wierzycieli upadłego S. B., w tym m.in. pokrzywdzonego w tej sprawie (...) S.A., poprzez dokonywanie spłaty wierzycieli w miesięcznych ratach przez okres 36 miesięcy, w odniesieniu do pokrzywdzonego w kwocie po 63,46 zł.

Z apelacji złożonej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego oraz pisma stanowiącego modyfikację wniosku zawartego w apelacji wynika zaś, że skarżący domaga się orzeczenia wobec oskarżonego obowiązku zapłaty w oparciu o wyżej wskazany przepis kwoty 195 819,05 zł, ewentualnie kwoty 141 574,02 zł, odpowiadającej różnicy pomiędzy kwotą 2 284,56 ustaloną w planie spłaty wierzycieli podlegającej zapłacie przez upadłego, a wysokością poniesionej szkody. Powyższe wskazuje, że w istocie intencją skarżącego nie jest nałożenie na oskarżonego obowiązku wykonania orzeczenia sądu cywilnego w oparciu o art. 72 § 1 pkt 8 kk, a zobowiązanie go do naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem w zakresie, w którym nie została naprawiona (poza częścią uwzględnioną z obowiązkiem spłaty w planie spłaty wierzycieli). O ile należy zgodzić się ze skarżącym, iż pogląd Sądu Rejonowego o niedopuszczalności orzeczenia w trybie przywołanego artykułu obowiązku wykonania orzeczenia sądu cywilnego jest błędny, tak takie uznanie nie skutkowało wadliwością podjętej przez Sąd I instancji decyzji procesowej co do niezasadności orzeczenia omawianego w tej sprawie rozstrzygnięcia. Zobowiązanie S. B. do wykonania obowiązku wynikającego z listy wierzytelności zobowiązywałoby go bowiem do spłaty ustalonych tam rat na rzecz pokrzywdzonego, a nie zapłaty kwoty, o orzeczenie której wnosi skarżący. W tym miejscu zaznaczenia wymaga, że probacyjny charakter obowiązku z art. 72 § 1 pkt 8 kk wskazuje, że nie może on polegać na zobowiązaniu oskarżonego do postępowania, odpowiadającego w istocie karze, środkowi karnemu, środkowi kompensacyjnemu lub do nich zbliżonego. Przepis ten nie może być również wykorzystywany do nałożenia na sprawcę obowiązków wynikających z treści innych przepisów prawa, ani tym bardziej do obchodzenia ustawowych ograniczeń w tym zakresie. W ocenie Sądu Okręgowego, wydanie postulowanego przez skarżącego rozstrzygnięcia, doprowadziłoby zaś do takiej sytuacji. Bezspornie pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego występując z wnioskiem orzeczenia zobowiązania, opartego o przepis art. 72 § 1 pkt 8 kk, jak też następnie modyfikując go i wnosząc o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody, zmierza do obejścia ustawowych ograniczeń w tym zakresie, mając przy tym tego pełną świadomość. W postępowaniu karnym próbuje osiągnąć cel w postaci zobowiązania oskarżonego do zapłaty kwoty odpowiadającej wartości poniesionej szkody w zakresie, którego nie udało się uzyskać w postępowaniu cywilnym, co jawi się w treści pism składanych przez niego w niniejszej sprawie. Wniosek o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody zawarty w piśmie z dnia 13 listopada 2025 r. nie może zostać uwzględniony z przyczyn procesowych. Pismo strony złożone po upływie terminu do wniesienia apelacji nie może rozszerzyć zakresu zaskarżenia oraz zarzutów zawartych w złożonej przez nią skutecznie apelacji. W świetle zakresu zaskarżenia wskazanego w apelacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, w ramach której zostały zawarte zarzuty dotyczące naruszenia art. 72 § 1 pkt 8 kk i art. 627 kk, za niedopuszczalne należało uznać podniesienie w piśmie złożonym w dniu 14 listopada 2025 r., a więc po upływie terminu z art. 445 § 1 kpk, zarzutów odnoszących się do obowiązku naprawienia szkody, o jakim mowa w art. 46 § 1 kk czy też art. 72 § 2 kk. Sąd Okręgowy nie mógł orzec o nim na niekorzyść oskarżonego, z uwagi na to, że zarzutu dotyczącego tej kwestii nie podniesiono w skutecznie złożonej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego apelacji. Zobowiązanie zaś oskarżonego do zapłaty wspomnianej kwoty w oparciu o art. 72 § 1 pkt 8 kk byłoby zaś obejściem zakazu orzeczenia obowiązku naprawienia szkody i stanowiłoby w istocie środek kompensacyjny, co jak wyżej zaznaczono nie jest dopuszczalne.

Zasadny był zarzut obrazy art. 627 kpk poprzez nie orzeczenie na rzecz oskarżyciela posiłkowego kosztów zastępstwa procesowego. Bezspornym jest, że w sytuacji uznania sprawstwa i winy oskarżonego co do czynów zarzucanych mu aktem oskarżenia, a także złożenia przez należycie umocowanego pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego wniosku na rozprawie w dniu 6 maja 2025 r o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego na rzecz oskarżyciela posiłkowego, Sąd, mając na względzie aktywność pełnomocnika podczas postępowania sądowego, winien orzec od oskarżonego zwrot poniesionych przez tą stronę procesową wydatków. Sąd I instancji takiego rozstrzygnięcia nie podjął, co skutkowało koniecznością dokonania zmiany reformatoryjnej zaskarżonego wyroku w tym zakresie. Nie było jednak przesłanek, aby orzec zwrot kosztów w wysokości postulowanej przez skarżącego. Pełnomocnik mający wykonać czynności w sprawie poza siedzibą swej kancelarii lub miejsca zamieszkania, może wystąpić do prezesa sądu, przed którym czynność ma być wykonana o wyznaczenie substytuta spośród adwokatów miejscowych (art. 84 § 2 kpk w zw. z art. 88 § 1 kpk). Jeśli więc mający taką możliwość pełnomocnik z takim wnioskiem nie wystąpił i podjął decyzję o swym osobistym udziale w rozprawie, tym samym zdecydował także i o tym, że to on z przyznanego mu wynagrodzenia za uczestnictwo w niej pokryje koszty dojazdu. Sąd Okręgowy uznał, że kwota 1008 zł, a więc równa wysokości minimalnej, przy uwzględnieniu ilości terminów rozprawy głównej, stopnia zawiłości sprawy i czynności podejmowanych przez pełnomocnika, we właściwy sposób odzwierciedla nakład pracy pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego. Dalszego zwiększenia wynagrodzenia pełnomocnikowi nie uzasadnia rodzaj i stopień zawiłości sprawy, jak też-* czas jej trwania.

Wniosek

o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zobowiązanie oskarżonego do zrealizowania roszczenia pokrzywdzonego objętego listą wierzytelności poprzez zapłatę pokrzywdzonemu kwoty 195 819,05 zł., przy utrzymaniu w mocy wyroku w pozostałej części.

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Ze względu na częściową zasadność podniesionego zarzutu w zakresie braku rozstrzygnięcia o zwrocie oskarżycielowi posiłkowemu kosztów zastępstwa procesowego, zachodziła konieczność dokonania zmiany reformatoryjnej zaskarżonego wyroku, co szczegółowo zostało wykazane powyżej.

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot utrzymania w mocy

wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 20 maja 2025 r. w sprawie II K 694/24 – za wyjątkiem rozstrzygnięcia opisanego w sekcji 5.2.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

W tej części wyrok jako słuszny i odpowiadający prawu należało utrzymać w mocy. Jednocześnie Sąd Okręgowy nie dopatrzył się żadnych uchybień, podlegających uwzględnieniu z urzędu.

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot i zakres zmiany

Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że zasądził od oskarżonego S. B. na rzecz oskarżyciela posiłkowego (...) SA z siedzibą w W. 1008 (tysiąc osiem) złotych tytułem zwrotu poniesionych wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika w postępowaniu przed Sądem I instancji.

Zwięźle o powodach zmiany

Sąd Okręgowy w drodze kontroli instancyjnej dopatrzył się konieczności zmiany zaskarżonego wyroku w powyższym zakresie, o czym wypowiedział się w rubryce 3.1.

5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.  Koszty Procesu

P unkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

III., IV.

Sąd Okręgowy, wobec niezasadności wywiedzionej przez obrońcę oskarżonego apelacji, na podstawie art. 635 kpk, art. 627 kpk w zw. z art. 634 kpk, wobec braku podstaw do zwolnienia z art. 624 § 1 kpk, zasądził od oskarżonego S. B. na rzecz oskarżyciela posiłkowego (...) SA z siedzibą w W. 840 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym, a nadto 524 zł tytułem kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, ustalając ich wysokość w oparciu o § 11 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 z późn. zm.), a także § 2 ust. 1 pkt 2, § 3 ust. 1 zd. drugie w zw. z art. 8 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 123 z późn. zm.) oraz § 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 663 z późn. zm.).

7.  PODPIS

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

obrońca

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

cały wyrok

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

2

Podmiot wnoszący apelację

pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

zobowiązanie z art. 78 § 1 pkt 2 kk oraz koszty postępowania

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana